Eski Ticaret Lisesi Binası

Eski Ticaret Lisesi Binası

Edirne’nin Sarıca Paşa Mahallesi, Kıyık Caddesi üzerinde yer alan bina, günümüzde Edirne Müftülüğünce ”Fatih Sultan Mehmet 4-6 yaş grubu Kuran Kursu” olarak kullanılmaktadır. 

Bina, Binbaşı Rafet Bey'in Jandarma Tabur Komutanı olarak Edirne'de bulunduğu sırada Meşrutiyetin ilânını müteakip iki savaş gemisi  (Enver ve Niyazi adlı gemiler) satın alınmak üzere halktan toplanan, fakat az olduğu için harcanmayan bu para ile yapılmıştır.

Rafet Bey, dönemin Edirne Valisi Hacı Adil Bey'in nezdinde girişimde bulunarak bu paranın, Edirne'ye ait olan kısmının Edirne'de bir okul yaptırmak üzere harcanmasına izin alınması üzerine yapımına başlanmıştır.

Bu para ve Binbaşı Rafet Bey'in şahsi girişimleri ile Devlet hazinesine hiç yük olmadan, üzerine beş katlı bir bina çıkabilecek sağlamlıkta temeller atılarak, binanın inşaatına başlanmış; binanın planını kendisi çizdirmiş. Etraftan bulunan sahipsiz kesme taşları mahkûmlara ve çiftçilere taşıtarak, kendisi de gece gündüz başından ayrılmaksızın inşaat tamamlanmıştır.

Binbaşı Rafet Bey, bu eserini Bulgarların yaptırmış oldukları Polâk Mektebine[1] karşılık olmak üzere yaptırmıştır.

Mimar Kemaleddin Bey tarafından projesi[2] çizilen binanın temeli 1909 yılında atılmıştır. Binanın inşaatı 1910 yılında bitirilmiştir. Başlangıçta okulun adı Nimet-i Hürriyet olarak planlanmıştır. Ancak İttihat ve Terakki Kulübü üyelerinin de maddi yardımları çok olduğundan Padişah Sultan Reşat'ın müdahalesiyle İttihat ve Terakki Mektebi adıyla hizmete açılmıştır.

Bina, 1944 yılında Ticaret Orta Okulu, 1947 yılından itibaren de Ticaret Lisesi adıyla hizmet vermeye başlamıştır. [3]  Kuruluşunda orta ve lise bölümleri bulunan Ticaret Lisesi'nin 1968-1969 ders yılından sonra orta kısmı kaldırılmış yalnız lise kısmı kalmıştır. 1996 yılında Anadolu Ticaret Meslek açılmasıyla Ticaret Meslek ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesi adını almıştır. 2003 yılına kadar Milli Eğitimin mülkiyetinde ve sorumluluğunda hizmet vermiştir. “Edirne Ticaret Meslek ve Anadolu Lisesi”nin 2004-2005 eğitim-öğretim döneminde yeni binasında hizmete başlamasıyla bu tarihi bina bir süre boş kalmıştır.

Bina restorasyon çalışmalarının ardından Edirne Halk Eğitim Merkezi’nin ek binası olarak hizmet vermeye başlamıştır. 2014-2015 eğitim-öğretim döneminden itibaren de Edirne İmam Hatip Ortaokulu olarak hizmet vermiştir.

Daha sonraki süreçte bina, Edirne Müftülüğüne tahsis edilerek 2017 yılından itibaren de “Fatih Sultan Mehmet 4-6 yaş grubu Kuran Kursu” olarak hizmet vermektedir.

Edirne’nin eğitim tarihinde önemli yer tutan bu tarihi binanın “Edirne’nin Eğitim Müzesi”ne dönüştürülmesi düşünülmez mi? Kentimizin zengin eğitim tarihi burada belgeleriyle canlandırılabilir.

Düşünmek, hayal kurmak ve üretilecek projelerle gerçeğe dönüşmesi dileğimizdir…

Ender Bilar -www.enderbilar.com
Kaynakçalar

[1] Polâk Mektebi: Günümüzdeki I. Murat Lisesinin binasında idi

[2] Aytekin, Burhan (2013) Ticaret Liseliler okulunun kuruluşunu kutladı. Edirne Yenigün gazetesi, 25 Kasım 2013

[3] Kısaparmak N.G., Milli Eğitim Cephesiyle Edirne, Elazığ, Turan Matbaası,1968, s:23

[4] Kazancıgil, R.;Gökçe N.; Bilar E.; (2006) Edirne'nin Eğitim Tarihi 1361-2005 (İlk-orta Lise).-Edirne: Edirne Valiliği Yayınları No:26, s.271